गुंतवणूक करताय की पैसे वाया घालवताय? या चुका तुम्हाला महागात पडू शकतात!
आजकाल सोशल मीडियामुळे प्रत्येकजण म्युच्युअल फंडमध्ये गुंतवणूक करायला धावतोय. “म्युच्युअल फंड सही है” हे खरं असलं तरी, ते सर्वांसाठीच ‘सही’ ठरेल असं नाही—विशेषतः जर तुम्ही डोळे झाकून गुंतवणूक करत असाल तर. अनेक लोक केवळ दुसऱ्याचं बघून किंवा अर्धवट माहितीच्या आधारे पैसे गुंतवतात आणि जेव्हा मार्केट पडतं, तेव्हा हात चोळत बसतात. जर तुम्हाला तुमची कष्टाची कमाई सुरक्षित ठेवायची असेल आणि त्यावर चांगला परतावा हवा असेल, तर गुंतवणूक करण्यापूर्वी या ३ मोठ्या चुका आवर्जून टाळल्या पाहिजेत.
१. केवळ ‘पास्ट रिटर्न’ (Past Returns) पाहून फंड निवडणे
गुंतवणूकदारांची सर्वात मोठी आणि पहिली चूक म्हणजे ते मागील एक-दोन वर्षात ज्या फंडाने ५०-६०% परतावा दिला आहे, तोच फंड निवडतात. पण लक्षात ठेवा, एखाद्या फंडाने भूतकाळात चांगली कामगिरी केली याचा अर्थ असा नाही की तो भविष्यातही तसाच परतावा देईल. अनेकदा मार्केटमधील ‘सेक्टरल बूम’मुळे एखादा फंड वेगाने वाढतो, पण नंतर तो तितक्याच वेगाने पडू शकतो. त्यामुळे फक्त परतावा न पाहता फंडाचा पोर्टफोलिओ, त्यातील कंपन्या आणि फंड मॅनेजरचा अनुभव तपासणे गरजेचे असते.
२. मार्केटमध्ये चढ-उतार आले की SIP बंद करणे
जेव्हा शेअर बाजार खाली येतो आणि पोर्टफोलिओ लाल रंगात दिसू लागतो, तेव्हा अनेक गुंतवणूकदार घाबरून आपली एसआयपी (SIP) बंद करतात. ही दुसरी मोठी चूक आहे. खरं तर, मार्केट पडलेलं असतानाच तुम्हाला कमी किमतीत जास्त ‘युनिट्स’ मिळतात. जर तुम्ही मंदीच्या काळात एसआयपी बंद केली, तर तुम्ही स्वस्त खरेदीची संधी गमावता. एसआयपी ही दीर्घकाळासाठी असते, त्यामुळे बाजाराच्या तात्पुरत्या चढ-उताराला घाबरून तुमची गुंतवणूक थांबवू नका. जो मंदीत टिकतो, तोच तेजीमध्ये नफा कमवतो.
३. आपत्कालीन निधी (Emergency Fund) नसताना गुंतवणूक करणे
तिसरी महत्त्वाची चूक म्हणजे आपल्याकडे कोणतेही बॅकअप नसताना सर्व पैसे म्युच्युअल फंडात ओतणे. म्युच्युअल फंड हे शेअर मार्केटशी जोडलेले असतात. जर तुम्हाला अचानक पैशांची गरज लागली आणि त्याच वेळी मार्केट १०-१५% पडलेलं असेल, तर तुम्हाला तुमचे पैसे तोट्यात काढावे लागतील. म्हणूनच, गुंतवणूक सुरू करण्यापूर्वी किमान ६ महिन्यांचा खर्च भागेल इतका ‘इमर्जन्सी फंड’ बँक खात्यात ठेवा. त्यानंतरच उरलेले पैसे म्युच्युअल फंडात गुंतवा, जेणेकरून तुम्हाला मार्केट पडल्यावर पैसे काढण्याची वेळ येणार नाही.
म्युच्युअल फंड गुंतवणुकीतील महत्त्वाच्या चुका आणि उपाय
| मोठी चूक | त्यावर उपाय काय? |
| फक्त जुना परतावा पाहणे | फंडाची रिस्क आणि भविष्यातील प्लॅन तपासा |
| मंदीत एसआयपी थांबवणे | मंदीत गुंतवणूक सुरू ठेवा, जास्त फायदा होईल |
| विना ध्येय गुंतवणूक करणे | मुलांचे शिक्षण किंवा निवृत्ती असं ध्येय ठरवा |
| सर्व पैसे एकाच फंडात टाकणे | पोर्टफोलिओमध्ये विविधता (Diversification) ठेवा |
अधिक वाचा
निष्कर्ष आणि तुमचे पुढचे पाऊल
म्युच्युअल फंडमध्ये गुंतवणूक करणे ही एक शिस्त आहे, कोणताही जादूचा खेळ नाही. जर तुम्ही वरील तीन चुका टाळल्या, तर तुम्ही एका यशस्वी गुंतवणूकदाराच्या वाटेवर असाल. गुंतवणूक करण्यापूर्वी स्वतःचा अभ्यास करा आणि कोणाच्याही ‘टीप्स’ वर विसंबून राहू नका. तुमचं पहिलं पाऊल म्हणून आजच तुमचा पोर्टफोलिओ चेक करा आणि बघा की तुम्ही यातील कोणती चूक तर करत नाहीये ना? जर करत असाल, तर ती वेळीच सुधारा आणि आपल्या भविष्याला सुरक्षित करा.
Disclaimer: मी कोणताही SEBI नोंदणीकृत (Registered) आर्थिक सल्लागार नाही. ही माहिती केवळ शैक्षणिक आणि माहितीपर उद्देशासाठी आहे. म्युच्युअल फंडमधील गुंतवणूक ही बाजारपेठेतील जोखमीच्या अधीन असते. कोणतेही आर्थिक निर्णय घेण्यापूर्वी स्वतःचा सखोल अभ्यास करा किंवा तुमच्या अधिकृत आर्थिक सल्लागाराशी चर्चा करा.