एसआयपी म्हणजे केवळ पैसे भरणे नाही, तर शिस्त आहे!
आजकाल प्रत्येकजण एसआयपी (SIP) करतोय, पण तरीही १० पैकी ८ लोक अपेक्षित श्रीमंती गाठू शकत नाहीत. याचं कारण असं की, लोक गुंतवणूक तर करतात पण गुंतवणुकीचे ‘नियम’ पाळत नाहीत. क्रिकेटमध्ये जसे नियम असतात, तसेच नियम गुंतवणुकीतही असतात. जर तुम्ही हे नियम पाळले, तर तुमची छोटीशी गुंतवणूक सुद्धा डोंगराएवढी मोठी होऊ शकते. आज आपण एसआयपीच्या अशा तीन नियमांबद्दल बोलणार आहोत, जे तुमचे आर्थिक आयुष्य पूर्णपणे बदलून टाकू शकतात.
१. १५-१५-१५ चा जादूई नियम (The 15-15-15 Rule)
म्युच्युअल फंडमधील गुंतवणुकीचा हा सर्वात लोकप्रिय नियम आहे. हा नियम असं सांगतो की, जर तुम्ही दरमहा १५,००० रुपयांची गुंतवणूक, १५ वर्षांसाठी केली आणि त्यावर तुम्हाला वार्षिक १५% परतावा मिळाला, तर १५ वर्षांनंतर तुमच्या हातात तब्बल १ कोटी रुपये असतील. यातली खरी जादू शेवटच्या काही वर्षांत दिसते, जेव्हा कंपाउंडिंगचा वेग प्रचंड वाढतो. जर तुमच्याकडे १५ हजार रुपये नसतील, तर तुम्ही याच प्रमाणात १००० किंवा २००० रुपयांपासूनही सुरुवात करू शकता, फक्त ‘वेळ’ १५ वर्षांचा ठेवा.
२. स्टेप-अप एसआयपीचा नियम (Step-up Rule)
अनेक लोक १० वर्षांपूर्वी जी एसआयपी सुरू केली होती, तीच आजही चालू ठेवतात. ही सर्वात मोठी चूक आहे. जसा दरवर्षी तुमचा पगार किंवा उत्पन्न वाढते, तशीच तुमची एसआयपी सुद्धा वाढली पाहिजे. यालाच ‘Top-up’ किंवा ‘Step-up’ नियम म्हणतात. दरवर्षी तुमची एसआयपी फक्त १० टक्क्यांनी वाढवा. म्हणजे जर यावर्षी तुम्ही १००० रुपये गुंतवत असाल, तर पुढच्या वर्षी ११०० रुपये गुंतवा. हा छोटासा १० टक्क्यांचा बदल तुमच्या एकूण फंडात लाखांचा नाही, तर करोडोंचा फरक पाडू शकतो.
३. ७-५-३-१ चा शिस्तबद्ध नियम
हा नियम तुमच्या मानसिकतेसाठी खूप महत्त्वाचा आहे. ७ वर्षे: किमान सात वर्षांचा काळ डोळ्यासमोर ठेवूनच इक्विटीमध्ये या. ५ वर्षे: वेगवेगळ्या प्रकारच्या फंडात पैसे विभागून ठेवा (Diversification). ३ वर्षे: मार्केटमध्ये मंदी आली तरी किमान तीन वर्षे धीर धरा, कारण मार्केट पुन्हा रिकव्हर होतं. आणि १ वर्ष: वर्षातून एकदाच तुमचा पोर्टफोलिओ तपासा, रोज रोज मार्केट पाहून स्वतःला टेन्शन देऊ नका. हा नियम पाळला तर तुम्ही कधीही चुकीचा निर्णय घेणार नाही.
एसआयपी (SIP) गुंतवणुकीचे नियम एका नजरेत
| नियम | काय करायचे? | मुख्य फायदा |
| १५-१५-१५ नियम | १५ हजार, १५ वर्षे, १५% परतावा | १ कोटी रुपयांचा फंड तयार होतो |
| १०% स्टेप-अप | दरवर्षी १०% गुंतवणूक वाढवा | संपत्ती वेगाने निर्माण होते |
| दीर्घकालीन दृष्टिकोन | किमान ५ ते ७ वर्षे टिकून राहा | चक्रवाढ व्याजाचा (Compounding) लाभ |
| शिस्त (Consistency) | मार्केट पडलं तरी एसआयपी बंद करू नका | रुपी कॉस्ट एव्हरेजिंगचा फायदा |
अधिक वाचा
निष्कर्ष आणि तुमचे पुढचे पाऊल
गुंतवणुकीत सर्वात महत्त्वाचा नियम हा आहे की, “सर्वात चांगली वेळ आजच आहे.” तुम्ही जितका उशीर कराल, तितका कंपाउंडिंगचा फायदा कमी होईल. एसआयपीचे हे नियम खूप साधे आहेत, पण ते पाळण्यासाठी शिस्त लागते. जर तुम्ही अजूनही सुरुवात केली नसेल, तर आजच तुमचे बजेट ठरवा आणि नियमांनुसार पहिली एसआयपी लावा. लक्षात ठेवा, नियम पाळणारा गुंतवणूकदारच शेवटी श्रीमंत होतो.
Disclaimer: मी कोणताही SEBI नोंदणीकृत (Registered) आर्थिक सल्लागार नाही. ही माहिती केवळ शैक्षणिक उद्देशाने आणि सामान्य माहिती देण्यासाठी दिली आहे. म्युच्युअल फंडमधील गुंतवणूक ही बाजारपेठेतील जोखमीच्या अधीन असते. कोणतेही आर्थिक पाऊल उचलण्यापूर्वी स्वतःचा अभ्यास करा किंवा तज्ज्ञांचा सल्ला नक्की घ्या.